logo HO wit

Polarisatiefilter

Doorgaans noemt men dit filter een polafilter. Het is een filter dat gepolariseerd licht kan tegenhouden of verminderen. Gepolariseerd licht is licht waarvan de golfbeweging in één richting trilt. Deze polarisatie ontstaat onder andere bij reflectie van licht op niet metalen oppervlakken. Het is een bekend verschijnsel, dat door fabrikanten van zonnebrillen wordt aangewend om hun producten aan te prijzen. De meest prominente vertegenwoordiger hiervan is de Polaroid zonnebril. Het is duidelijk waar de merknaam van is afgeleid.

Polarisatie

Met een polarisatiefilter (dat dus ook in de zonnebrillen is ingebouwd) kan het licht met één specifieke trillingsrichting worden tegengehouden. Zo is het mogelijk om lichtreflecties en spiegelingen in vensters of autoruiten weg te nemen. Men spreekt van het doven van de reflectie. Om te kiezen voor een bepaalde trillingsrichting moet het filter worden gedraaid ten opzichte van het onderwerp. Polafilters zijn daarom in draaibare vattingen gemonteerd.
Omdat de mate van polarisatie afhankelijk is van de hoek waaronder het licht op het onderwerp valt, is ook effect van het doven van die reflectie gevarieerd. Bij een invalshoek van 56 graden wordt het opvallende licht op een wateroppervlak maximaal gepolariseerd weerkaatst. Voor glas bedraagt deze hoek ca. 53 graden. Een polarisatiefilter werkt dan ook alleen wanneer je het onderwerp vanuit een hoek in beeld neemt. Door het draaien aan het polafilter en door tevens met de opnamehoek te variëren kan de ideale uitdoving worden gevonden. Dat hoeft overigens niet altijd volledige uitdoving te zijn, want een verminderde maar nog altijd aanwezige reflectie heeft ook z’n charme.

PL-CIR-With
Zonder polarisatie filter 
PL-CIR-With
Met polarisatiefilter 

Circulair

Polarisatiefilters zijn er in twee soorten: lineair en circulair. De exacte werking verschilt, maar het resultaat is gelijk. Lineaire polafilters veroorzaken ongewenste effecten op autofocus systemen en op beeldsensoren. Daarom moet je op een digitale camera altijd een circulair polafilter gebruiken. Controleer bij het kopen van zo’n filter evengoed meteen de werking van de autofocus. En let op voor sommige internetaanbieders. Ze bieden lineaire polarisatiefilters te koop aan. Die lijken dan heel goedkoop, maar op een autofocuscamera heb je er vervolgens meestal niets aan. 

Grijs

Een polafilter is neutraal van kleur maar houdt wel een deel van het licht tegen. Een polafilter is dus tevens te gebruiken als grijsfilter. Afhankelijk van hoek en draaing kan een polafilters wel de helft van het licht tegenhouden. Dat zou dan een ND2 filters zijn. 

Verzadiging

Polafilters kunnen bij kleurenfotografie ook worden ingezet om de kleuren van een onderwerp voller weer te geven. Men spreekt dan van verzadigde kleuren. Dat is een gevolg van het feit dat ruimtelijke reflecties door het filter worden weggenomen. Een opname van een gele bloem in de buitenlucht wordt zodoende ontdaan van de reflectie van de blauwe lucht. Het geel van de bloem is verzadigder. Op soortgelijke wijze kan men ook gras stukken groener maken, luchten blauwer en rozen roder.